Warszawa wywiadu

1. 01Teren Pałacu Saskiego

   Warszawa · Polska · 52.24, 21.01

   W II Rzeczypospolitej pałac był siedzibą Sztabu Generalnego (od 1928 r. Głównego), w tym Oddziału II, zajmującego się wywiadem i kontrwywiadem wojskowym, oraz Biura Szyfrów, którego kryptolodzy złamali Enigmę. W arkadach kolumnady 2 listopada 1925 r. odsłonięto Grób Nieznanego Żołnierza. Niemcy wysadzili pałac 27–29 grudnia 1944 r.^1,2,3

   Stan na 7 listopada 2026 r.Trwa odbudowa prowadzona przez państwową spółkę Pałac Saski; prace w terenie zaczęły się 18 sierpnia 2022 r., a ogrodzenie budowy służy jako miejsce wystaw.⁴

   Oficjalna strona: palacsaski.pl

2. 02Tablica IEEE: pierwsze złamanie Enigmy

   Warszawa · Polska · 52.22, 21.01

   Tablica z serii IEEE Milestones, odsłonięta 5 sierpnia 2014 r. przy wejściu do Instytutu Matematycznego PAN (ul. Śniadeckich 8). Upamiętnia matematyków Biura Szyfrów – Rejewskiego, Różyckiego i Zygalskiego – którzy złamali szyfr Enigmy i z inżynierami wytwórni AVA zbudowali bombę.⁵

   Stan na 7 listopada 2026 r.Tablica wisi przy wejściu od ul. Śniadeckich i jest widoczna z ulicy.⁵

   Oficjalna strona: ethw.org

3. 03Mauzoleum Walki i Męczeństwa

   Warszawa · Polska · 52.22, 21.02

   W czasie okupacji niemieckiej budynek przy al. Szucha 25 był siedzibą Urzędu Komendanta Policji Bezpieczeństwa i Służby Bezpieczeństwa (Sipo i SD) dystryktu warszawskiego oraz aresztem Gestapo, a jego piwnice – miejscem kaźni tysięcy Polaków, Żydów i ludzi innych narodowości. Po wojnie urządzono tu mauzoleum.⁶

   Stan na 7 listopada 2026 r.Mauzoleum należy do Muzeum Niepodległości (filia Muzeum Więzienia Pawiak); zasady zwiedzania podaje strona muzeum.⁷

   Oficjalna strona: muzn.pl

4. 04Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL

   Warszawa · Polska · 52.20, 21.01

   Muzeum w dawnym więzieniu przy ul. Rakowieckiej 37, centralnym więzieniu władz komunistycznych po II wojnie światowej, gdzie przetrzymywano i sądzono przeciwników politycznych. Planowana wystawa stała obejmie też aparat bezpieczeństwa, który ich prześladował. Instytucję prowadzi IPN.^8,9

   Stan na 7 listopada 2026 r.Zwiedzanie tylko z przewodnikiem, po potwierdzonej rezerwacji; wstęp wolny. Muzeum jest w organizacji, trwają prace budowlane.^8,9

   Oficjalna strona: rakowiecka37.pl

Godziny i zasady zwiedzania się zmieniają – przed wizytą sprawdź oficjalną stronę miejsca. Współrzędne tablicy IEEE – według strony IEEE; pozostałe – OpenStreetMap. Ośrodka w Pyrach nie umieszczamy na mapie, bo nie znaleźliśmy oficjalnej informacji o jego udostępnieniu; jego historię opisuje trasa Szlak Enigmy.