Warszawa: Pyry
Warszawa, Las Kabacki koło Pyr
25 i 26 lipca 1939 r. kryptolodzy polscy, francuscy i brytyjscy spotkali się pod Warszawą, w ośrodku Biura Szyfrów o kryptonimie „Wicher”. Wielką Brytanię reprezentowali Alastair Denniston i Dilly Knox. Według GCHQ wiedza zdobyta w Polsce odmieniła brytyjskie podejście do kryptoanalizy Enigmy.1,2
Bletchley Park
Bletchley, Milton Keynes (Wielka Brytania)
W 1939 r. brytyjska Government Code and Cypher School przeniosła się do Bletchley Park i przyjęła nazwę przykrywkową GCHQ. Według GCHQ rozmowy Alana Turinga z Marianem Rejewskim miały podstawowe znaczenie dla projektu pierwszej brytyjskiej bomby, która działała tu przed niemiecką ofensywą na Zachodzie. Łamanie niemieckiej korespondencji, zwłaszcza szyfrowanej Enigmą, w znacznym stopniu przyczyniło się do zwycięstwa aliantów.1,3
Arlington Hall
Arlington, Wirginia (USA)
W czasie II wojny światowej w Arlington Hall miała kwaterę główną amerykańska Signal Intelligence Service (SIS) – w czasie wojny przemianowana na Signal Security Agency, a po wojnie na Army Security Agency. Pod koniec wojny ok. 7 tys. z 10,5 tys. pracowników SIS stanowiły kobiety. Tu 1 lutego 1943 r. Gene Grabeel zaczęła badać radziecką korespondencję – od tego zaczął się program VENONA. Dziś mieści się tu National Foreign Affairs Training Center.4,5,6
Cheltenham: GCHQ
Cheltenham, Gloucestershire (Wielka Brytania)
W 1946 r. GCHQ opuściła Bletchley Park i po krótkim pobycie na przedmieściach Londynu przeniosła się do Cheltenham; pierwszy ośrodek, Oakley, otwarto w 1952 r. Od 2003 r. agencja pracuje w okrągłym gmachu nazywanym „Pączkiem” (the Doughnut), który w 2004 r. formalnie otworzyła królowa Elżbieta II.7,8
Fort Meade: NSA i National Cryptologic Museum
Fort George G. Meade i Annapolis Junction, Maryland (USA)
NSA powstała w 1952 r. w miejsce Armed Forces Security Agency. Jej pracownicy byli początkowo rozdzieleni między Arlington Hall a Nebraska Avenue w Waszyngtonie. W 1957 r. ukończono w Fort Meade budynek Ops I i wkrótce przeniósł się tam cały personel wywiadu łączności (COMINT); pion bezpieczeństwa łączności pozostał w Waszyngtonie do 1968 r. Tuż obok siedziby NSA, w dawnym motelu, 17 grudnia 1993 r. otwarto dla publiczności National Cryptologic Museum.9,10,11,12
Historię tych miejsc opisuje karta operacji Venona.
Źródła
- GCHQ, The Pyry Forest meeting
- dzieje.pl (PAP i Muzeum Historii Polski), Podzielić się tajemnicą
- GCHQ, 100 years of GCHQ (2019)
- National Park Service (USA), The Code Girls of Arlington Hall Station: Women Cryptologists of the Second World War (Teaching with Historic Places)
- NSA, Center for Cryptologic History, Happy Days at Arlington Hall (History Today, 20.03.2019)
- Robert L. Benson, NSA Center for Cryptologic History, The VENONA Story (wyd. 2012, przedruk 2019)
- GCHQ, History: 1950s onwards
- GCHQ, Locations: Cheltenham
- NSA, Center for Cryptologic History, The Origins of NSA
- Jill Frahm, NSA Center for Cryptologic History, The Move to Fort Meade (Cryptologic Almanac, seria na 50-lecie)
- Jack E. Ingram (kurator, NSA), National Cryptologic Museum: A 10th Anniversary Retrospective
- National Security Agency, National Cryptologic Museum
Sprawdzono: 7 listopada 2026
Podcast TheScience.fm
Na celowniku
Rozmowy o bezpieczeństwie z uznanymi gośćmi.