GCHQ (Government Communications Headquarters)

Historia

GCHQ powstała jako Government Code and Cypher School z połączenia wojskowych jednostek z czasów I wojny światowej. Pierwszym dyrektorem był od listopada 1919 do lutego 1942 r. Alastair Denniston.^1,2

W 1939 r., przenosząc się do Bletchley Park, GC&CS dostała nazwę przykrywkową GCHQ. Jej praca nad niemieckimi szyframi, zwłaszcza Enigmy, według GCHQ istotnie przyczyniła się do zwycięstwa aliantów. O wkładzie polskich kryptologów – zob. Złamanie Enigmy.^1,3

W 1946 r. GCHQ opuściła Bletchley Park, a w 1950 r. przeniosła siedzibę do Cheltenham. W zimnej wojnie zachowała partnerstwo z sojusznikami amerykańskimi i ze Wspólnoty Narodów.^1,4

Zadania i status

Według sekcji 3 ustawy GCHQ działa pod zwierzchnictwem ministra. Monitoruje emisje elektromagnetyczne, akustyczne i inne oraz urządzenia, które je wytwarzają, i pozyskuje z nich informacje; doradza też siłom zbrojnym, rządowi i innym podmiotom w sprawach języków i kryptografii. Funkcje wywiadowcze może wykonywać tylko w interesie bezpieczeństwa narodowego, dobrobytu gospodarczego (w odniesieniu do osób spoza Wysp Brytyjskich) albo dla zwalczania poważnej przestępczości.⁵

Kieruje nią dyrektor powoływany przez ministra (sekcja 4). Od maja 2023 r. jest nim Anne Keast-Butler.^2,6

Misję bezpieczeństwa GCHQ realizuje National Cyber Security Centre (NCSC).¹