Wojna i początki
Po 19 maja 1940 r. zespół, którym kierował matematyk Arne Beurling, złamał szyfr niemieckiego dalekopisu szyfrującego Geheimschreiber. Sukcesy kryptoanalityków sprawiły, że 1 lipca 1942 r. wywiad sygnałowy wydzielono ze sztabu jako samodzielny urząd; na starcie liczył 384 osoby.2,3
Jesienią 1943 r. ukończono nową siedzibę na wyspie Lovön. We wrześniu 1944 r., w operacji Stella Polaris, do Szwecji ewakuowano 750 osób z fińskiego radiowywiadu.2
W 1952 r. zaginął szwedzki samolot DC-3 prowadzący rozpoznanie sygnałowe; uznano, że zestrzelił go ZSRR. Związek Sowiecki przyznał to dopiero w 1991 r.2
Ustawa z 2008 roku
Po głośnej debacie publicznej parlament przyjął w 2008 r. zmienioną wersję nowych przepisów o wywiadzie sygnałowym. Pozwoliły one przechwytywać nie tylko łączność radiową, ale też ruch w kablach światłowodowych.2
FRA prowadzi wywiad sygnałowy dotyczący spraw zagranicznych na zlecenie rządu, Kancelarii Rządu, Sił Zbrojnych, Säpo i krajowej jednostki operacyjnej policji. Od powstania w 1942 r. przechwytuje sygnały przesyłane drogą radiową.4,5
Bezpieczeństwo IT
FRA dostarcza informacji rządowi i Siłom Zbrojnym, a zarazem wykrywa cyberataki na krytyczną infrastrukturę teleinformatyczną Szwecji i im przeciwdziała. Pod koniec lat 90. utworzyła dział testujący bezpieczeństwo systemów, a w 2001 r. rządowy przegląd doprecyzował jej rolę w ochronie informacji.1,2
Krajowy kontrwywiad prowadzi Säpo, a wywiad wojskowy – MUST.4
Nowe ustawy (2026)
Riksdag przyjął wiosną 2026 r. nową ustawę o wywiadzie sygnałowym w czasie wojny lub zagrożenia wojną (prop. 2025/26:179), która ma umożliwić FRA skuteczny wywiad sygnałowy także w takich warunkach; zmieniono też ustawę z 2008 r. (m.in. nowy cel – wywiad sygnałowy na potrzeby ćwiczeń) i ustawę o sądzie ds. wywiadu obronnego. Zmiany weszły w życie 1 sierpnia 2026 r.6,7
Narodowe Centrum Cyberbezpieczeństwa (NCSC), działające w FRA od 2020 r., dostało w 2026 r. własne podstawy ustawowe dotyczące wymiany informacji i przetwarzania danych osobowych (prop. 2025/26:214, w mocy od 15 lipca 2026 r.). W 2026 r. FRA przejmuje część zadań Agencji Obrony Cywilnej (MCF), a ważnym zadaniem NCSC jest wsparcie organu wyborczego.8,9
Źródła
- Försvarets radioanstalt (FRA), English summary
- Fredrik Wallin, Försvarets radioanstalt (FRA), 2018, A Brief History of the FRA. From Morse to Cyber Defence
- Försvarets radioanstalt (FRA), FRA:s historia i korthet (po szwedzku)
- Rząd Szwecji (regeringen.se), Försvarets radioanstalt (FRA) – opis urzędu (po szwedzku)
- Rząd Szwecji (projekt ustawy, za: lagen.nu), Prop. 2023/24:136 (po szwedzku)
- Sveriges riksdag, Betänkande 2025/26:FöU18 Signalspaning i försvarsunderrättelseverksamhet
- Regeringen, Prop. 2025/26:179 Signalspaning i försvarsunderrättelseverksamhet – en modern och ändamålsenlig lagstiftning
- Sveriges riksdag, Betänkande 2025/26:FöU15 Lagändringar för ett stärkt nationellt cybersäkerhetscenter
- Försvarets radioanstalt (FRA), FRA årsrapport 2025
Sprawdzono: 19 listopada 2026