Kim Philby

Cambridge i werbunek

Według mediów i opracowań · brak potwierdzenia w źródłach oficjalnychUrodził się 1 stycznia 1912 r. w Ambali w Indiach. Na studiach w Cambridge został komunistą; według Encyclopaedia Britannica w 1933 r. zaczął pracować dla wywiadu radzieckiego.³

Akta MI5 udostępnione w Archiwum Narodowym w styczniu 2025 r. potwierdzają, że on, Guy Burgess, Donald Maclean, Anthony Blunt i John Cairncross zostali zwerbowani przez wywiad radziecki w latach 30. Według tych akt sam Philby mówił w Bejrucie, że szpiegował dla ZSRR w latach 1934–1946.¹

W brytyjskim wywiadzie

Według mediów i opracowań · brak potwierdzenia w źródłach oficjalnychWedług Britanniki w 1940 r. Burgess wprowadził go do SIS. Pod koniec wojny kierował tam operacjami kontrwywiadowczymi, a w 1949 r. wyjechał do Waszyngtonu jako główny przedstawiciel SIS i łącznik z wywiadem USA.³

W 1951 r. przez Burgessa ostrzegł Donalda Macleana, że służby bezpieczeństwa zamierzają podjąć wobec niego działania. W lipcu 1951 r. poproszono go o odejście ze służby zagranicznej i odszedł – tak przedstawił to rząd w Izbie Gmin w 1963 r.²

Podejrzenia i oczyszczenie

Po zniknięciu Burgessa i Macleana w 1951 r. MI5 nadała mu kryptonim PEACH. Wezwano go z Waszyngtonu na rozmowy z Dickiem White’em (akta KV 2/4723), a 12 grudnia 1951 r. przesłuchał go Helenus Milmo; zapis tej rozmowy liczy 89 stron (KV 2/4727).¹

7 listopada 1955 r. minister spraw zagranicznych Harold Macmillan oświadczył w Izbie Gmin, że nie znaleziono dowodów, by Philby ostrzegł Burgessa lub Macleana, ani powodów, by utożsamiać go z tak zwanym trzecim człowiekiem.⁴

Później pracował w Bejrucie jako korespondent brytyjskiej gazety.²

Przyznanie się i ucieczka

W 1962 r. pojawiły się dowody, że był agentem radzieckim. W styczniu 1963 r. w Bejrucie skonfrontował go oficer SIS. W aktach jego nazwisko zaczerniono; powszechnie uważa się, że był to dawny przyjaciel Philby’ego, Nicholas Elliott. Częściowe przyznanie się, datowane 11 stycznia 1963 r., obejmuje lata 1932–1940 (KV 2/4737).¹

1 lipca 1963 r. Edward Heath poinformował Izbę Gmin, że – częściowo dzięki przyznaniu się samego Philby’ego – służby ustaliły, iż przed 1946 r. pracował on dla władz radzieckich. Dodał, że po wyjeździe z Bejrutu Philby mógł się udać do któregoś z krajów bloku radzieckiego.²

Według mediów i opracowań · brak potwierdzenia w źródłach oficjalnychWedług Britanniki osiadł w ZSRR, doszedł do stopnia pułkownika KGB i zmarł w Moskwie 11 maja 1988 r.³