SPYOPS.PL

SpyOps.pl › Leksykon › Ludzie › Juan Pujol García

Ludzie · 1912–1988

Juan Pujol García

Hiszpan, który zaoferował Niemcom szpiegowanie w Wielkiej Brytanii, a potem jako GARBO został podwójnym agentem MI5. Jego fikcyjna siatka odegrała jedną z głównych ról w operacji „Fortitude” przed lądowaniem w Normandii.1

Droga do wywiadu

Urodził się w 1912 r. w Barcelonie, w średnio zamożnej rodzinie. W 1941 r. trzy razy próbował nawiązać kontakt z Brytyjczykami w Madrycie i Lizbonie – za każdym razem bez skutku.1

Wywiad niemiecki w Madrycie po wahaniach przyjął jego ofertę szpiegowania w Wielkiej Brytanii. Pujol zamiast do Anglii pojechał jednak do Lizbony i zaczął wymyślać podagentów.1

Archiwum Narodowe Wielkiej Brytanii podkreśla, że nie był pierwotnie niemieckim szpiegiem, tylko zaczął działać na własną rękę w Lizbonie. Jego żona Araceli skontaktowała się z amerykańskim zastępcą attaché morskiego w Lizbonie, co ostatecznie zwróciło na niego uwagę wywiadu brytyjskiego (akta KV 2/4190).2

GARBO w Londynie

W kwietniu 1942 r. dotarł do MI6 i został przewieziony do Londynu, gdzie jego prowadzenie przejęła MI5. Oficerem prowadzącym był mówiący po hiszpańsku Tomás Harris.1,2

Do 1944 r. razem z Harrisem stworzył fikcyjną siatkę 27 podagentów. Archiwum Narodowe nazywa go najbardziej niezwykłym z agentów brytyjskiego systemu Double-Cross.1,2

Fortitude i D-Day

W 1944 r. odegrał jedną z głównych ról w operacji „Fortitude”, która miała przekonać Niemców, że główna inwazja nastąpi w Pas-de-Calais. Ważnym jej elementem była fikcyjna 1. Grupa Armii USA (FUSAG) pod dowództwem Pattona.1

9 czerwca 1944 r., trzy dni po lądowaniu, wysłał długą depeszę, w której przekonywał, że desant w Normandii to dywersja, a główny atak nastąpi w Pas-de-Calais.1

29 lipca 1944 r. dowiedział się, że Hitler przyznał mu Krzyż Żelazny za nadzwyczajne zasługi dla Niemiec. W grudniu 1944 r. dyrektor generalny MI5 sir David Petrie wręczył mu Order Imperium Brytyjskiego (MBE); odznaczenie trzymano w tajemnicy, by go nie zdekonspirować.1,3

Po wojnie

Wyjechał do Wenezueli, gdzie żył w względnej anonimowości. W 1985 r. pod własnym nazwiskiem wydał wspomnienia „Operation GARBO”. Zmarł w Caracas w październiku 1988 r.1,3

W 2020 r. English Heritage umieściło niebieską tablicę na domu przy 35 Crespigny Road w londyńskiej dzielnicy Hendon, gdzie mieszkał i pracował.3

Źródła

  1. MI5 (Security Service), Agent GARBO
  2. The National Archives (UK), blog, Garbo: the story behind Britain’s greatest Double Cross agent
  3. English Heritage, PUJOL GARCIA, Juan (1912–1988): niebieska tablica, 35 Crespigny Road, Hendon

Sprawdzono: 7 listopada 2026

Podcast TheScience.fm

Na celowniku

Rozmowy o bezpieczeństwie z uznanymi gośćmi.

Posłuchaj →