Elizebeth Smith Friedman

Od Riverbank do marynarki

Według NSA urodziła się w 1892 r. Ukończyła literaturę angielską w Hillsdale College w Michigan. Pracowała w Newberry Library w Chicago, gdy w 1916 r. George Fabyan zwerbował ją do swoich laboratoriów Riverbank. Tam poznała Williama Friedmana, za którego wyszła w maju 1917 r.¹

W 1923 r. została kryptoanalityczką marynarki wojennej USA, potem pracowała dla urzędów Departamentu Skarbu: Biura Prohibicji i Biura Ceł, a także dla Straży Wybrzeża.¹

Przeciw przemytnikom

NSA podaje, że odczytała ponad 12 tys. depesz przemytników alkoholu. Straż Wybrzeża przypisuje te wyniki latom 1927–1930 i pisze, że pracowała ręcznie na setkach systemów kodowych, a jej ustalenia pomogły w 650 federalnych procesach; w 33 z nich zeznawała.^1,3

Odczytanie 23 depesz w sprawie szkunera „I’m Alone” wykazało, że jego właściciel był Amerykaninem, co pomogło rozstrzygnąć spór między Kanadą a USA. Jej praca w 1933 r. doprowadziła do skazania 35 przywódców grup przemytniczych.¹

Według historyka Straży Wybrzeża Davida Rosena w 1925 r. otrzymała odznakę specjalnej agentki Departamentu Skarbu, a w 1931 r. została szefową kryptologów Straży Wybrzeża.²

Przeciw niemieckim szpiegom

W czasie II wojny światowej jednostka nr 387, w której pracowała, liczyła 23 kryptoanalityków Straży Wybrzeża, w tym 12 kobiet z rezerwy (SPARs). Według Rosena złamała 8,5 tys. tajnych transmisji niemieckiego wywiadu wojskowego z 65 siatek szpiegowskich w Ameryce Południowej, Afryce Północnej i na Dalekim Wschodzie.²

Komunikat Straży Wybrzeża z 2020 r. podaje, że należała do zespołu, który łamał depesze szyfrowane niemiecką Enigmą, i wykryła niemiecką siatkę szpiegowską w Ameryce Południowej.³

Rosen pisze, że w połowie 1941 r. dyrektor FBI J. Edgar Hoover przypisał sobie całą zasługę za odczytanie depesz między niemieckimi szpiegami w Nowym Jorku i Ameryce Łacińskiej, choć odczytała je Straż Wybrzeża. Jego publiczne wypowiedzi o złamaniu kodów sprawiły, że Niemcy je zmienili.²

Po wojnie i pamięć

Po wojnie tworzyła systemy ochrony łączności dla Międzynarodowego Funduszu Walutowego. Zmarła 31 października 1980 r. w Plainfield w stanie New Jersey w wieku 88 lat; w 1999 r. NSA wpisała ją do Cryptologic Hall of Honor.¹

7 lipca 2020 r. Straż Wybrzeża ogłosiła, że jej imię otrzyma jedenasty kuter patrolowy typu Legend – „Friedman”.^2,3