Ustawa z 2012 r.
Ustawę przyjęła Izba Reprezentantów 14 czerwca 2012 r., a Rada Republiki zatwierdziła ją 22 czerwca 2012 r. Zgodnie z art. 1 organy bezpieczeństwa państwowego podlegają prezydentowi i są częścią systemu bezpieczeństwa narodowego.1,2
System tworzą KGB, jego zarządy terytorialne (dla Mińska i obwodu mińskiego oraz w obwodach), zarząd kontrwywiadu wojskowego KGB oraz Akademia Bezpieczeństwa Narodowego.1
Zadania
Ustawa powierza organom ochronę niezależności, integralności terytorialnej i bezpieczeństwa narodowego, informowanie prezydenta, kontrwywiad i wywiad zagraniczny, zwalczanie terroryzmu, ekstremizmu, przestępczości zorganizowanej, korupcji, nielegalnej migracji i nielegalnego obrotu narkotykami oraz bronią, a także zadania w zakresie tajemnicy państwowej i łączności rządowej.1
Nadzór
Przewodniczącego KGB i jego zastępców mianuje i odwołuje prezydent, który sprawuje też kontrolę nad działalnością organów. Nadzór nad przestrzeganiem prawa należy do prokuratora generalnego.1
Działania za granicą (2025–2026)
Litewski VSD ostrzegał w lipcu 2025 r., że KGB otwarcie werbuje Białorusinów na Litwie, w Polsce, Gruzji i innych krajach – przez media społecznościowe, za pieniądze i inne korzyści – i wywiera presję na tych, którzy odmawiają. We wrześniu 2025 r. Rumunia, Czechy i Węgry rozbiły siatkę zorganizowaną przez KGB; ujawniono m.in. byłego zastępcę szefa mołdawskiej służby wywiadu, a pracownika ambasady Białorusi Czechy uznały za persona non grata.3,4
Polska ABW w raporcie z 2026 r. opisuje Białoruś jako narzędzie Rosji, skupione na zwalczaniu opozycji białoruskiej w Polsce i zbieraniu informacji o siłach zbrojnych; werbunek odbywa się na terytorium Białorusi, także przez szantaż. W lipcu 2026 r. polska prokuratura oskarżyła obywatela Białorusi i Polaka, którzy w latach 2024–2025 przez Telegram werbowali osoby różnych narodowości do sabotażu i fotografowania infrastruktury krytycznej na rzecz obcego wywiadu.5,6,7
Źródła
- Narodowe Centrum Prawodawstwa i Informacji Prawnej Białorusi (ETALON-ONLINE), Zakon Riespubliki Bielaruś ot 10 ijulia 2012 g. nr 390-Z „Ob organach gosudarstwiennoj biezopasnosti” (po rosyjsku)
- Narodowe Centrum Prawodawstwa i Informacji Prawnej Białorusi (ETALON-ONLINE), Ustawa o organach bezpieczeństwa państwowego – metryka (po rosyjsku)
- Polskie Radio, English Section, Lithuania warns Belarus KGB openly recruiting diaspora in Poland, Georgia (28.07.2025)
- Yahoo News (Kyiv Independent), Romania, Czechia, and Hungary disband Belarusian espionage network in Europe
- Służba Wywiadu Zagranicznego Ukrainy (szru.gov.ua), Polish Counterintelligence Has Exposed the Scale of Russian-Belarusian Operations (9.05.2026)
- Polskie Radio, English Section, Poland charges two suspected of spying for Belarus (2.07.2026)
- Notes from Poland, Poland charges Pole and Belarusian with espionage for Belarus
Sprawdzono: 19 listopada 2026